Şaban KARAKAYA
Şaban KARAKAYA
saban@giresungundem.com
ESKİDEN YÖREMİZDE KÖY DÜĞÜNLERİ VE UYGULANAN KÜLTÜREL DEĞERLERİ
  • 0
  • 1070
  • 16 Ağustos 2023 Çarşamba
  • +
  • -

Merhaba sevgili dostlar,

Merhaba değerli canlar,

Daha öncede ifade ettiğim gibi;

Arada-sırada çok-çok gerilerde kalan kültürel değerlerimiz birdenbire unutulmasın, gelecek kuşaklarda bilsin diye sohbet edeceğimizi ifade etmiştim…

Bu düşünceden hareketle, bugünkü sohbetimizin konusu;

Bir zamanlar yöremizde yapılan davullu-zurnalı, kemençe çalgılı düğünler üzerine olacak…

Kız isteme işi bitmiştir;

İki aile kendi aralarında karşılıklı olarak alınacak çeyizleri tespit etmiştir…

Söz alma, nişan yüzüğü takma işi bitmiştir..

Düğünün ne zaman ve hangi tarihte yapılacağı tespit edilmiştir…

Ve sıra gelmiştir düğün hazırlıklarına;

Bizim anlatmak isteğimiz eski köy düğünlerinde, şehirde yapılan düğün ‘çağrıları’ için ‘davetiyelerle’ düğüne çağrılmazdı..

Köylerde hem yoksulluk ve hem de matbuat dünyasına çok uzak olunduğu için genellikle -ekonomik ölçülerde hesap edilerek- şu şekilde düğünlere ‘çağrı’ yapılırdı…

Düğüne ‘çağrısı’ yapacak gençler tespit edilir;

Kimisinin eline ‘kuru yufka’ kimisinin eline ‘tavada kızarmış börek’ verilir…

Kimi gençlerin eline de -hatırlı kişiler göz önüne alınarak-tavuk ve horoz verilerek düğün ‘çağrısı’ yapmaya gönderilirdi..

Ve ‘düğün çağrıcılarının’ emeğinin karşılığına da;

Düğüne çağrı yaptığı aileler, ekonomik güçlerine göre çağrı yapan kişiye ‘bahşiş’ olarak verirdi…

Ve düğünün ön günlerinde yapılan ön hazırlıklardan bazıları;

Köy fırınlarında kendi ürettiği tahıl ürünlerinden ‘kolit’ isimde ekmekler pişirilirdi…

Düğün günü komşu köylerden gelecek olan konuklar için (buna konak gelenlerde) denir;

Kesilecek danalar, tosunlar, tavuklar, horozlar önceden temin edilirdi..

Ve düğün akşamı meydanın bir yerine ateşler yakılır; kazan kazan keşkekler, lahana döşeme çorbası, bulgur ve pirinç pilavı pişirilirdi…

Ve uzaktan-yakından gelen konukları ağırlamak içinde;

Düğün evine yakın ne kadar boş ev, boş serenci ve merek varsa, konuklar gelmeden önce ‘Konak Evi’ olarak organize edilirdi…

Ve öğlen bitimine doğru düğüne şenlendirecek davulcu-zurnacı ve kemençeci gibi ‘çalgıcılar’ gelir;

Yemeklerini ve bir yudum ‘dinlendirici şuruplarını’ içtikten sonrada düğünü başladığı ilan edercesine oyun oynanacak harmana çıkılır ve davul-zurna çalmaya başlar…

Ve öğlenden-akşama kadar harmanda ‘karşılama ve horon’ oynayan ekip genellikle köy halkı ve delikanlılarıdır…

Ve akşam karanlığı basınca da;

Uzak köylerden ‘Konak Gelen’ guruplar tarlanın eteğinden havai fişeklerle gökyüzünün rengini kızarta kızarta…

Ardından silahlarıyla ve uzun havalarıyla birlikte nara ata ata…

Bazen tarlanın etiğinden…

Ve bazen de düğün evine doğru paralel yollardan ağır adımlarla yaklaşırlar…

Ve ‘konak gelenleri’ harmanda davul-zurna çalan çalgıcılar duyar duymaz, konukların karşılamak için geldikleri yöne doğru yönelir ve ağır ‘yol havası’ çalmaya başlar ve ağır adımlarla ilerler…

Ve davul-zurna ile birlikte düğünde görev alan kişide bir sofranın üzerine pişirilmiş et ve ufak bir rakıyla konukları karşılamak için çalgıcılara eşlik eder…

Konuklar oyun oynanacak harmana gelince;

Daha önceki oyuncular, gelen konuklara ‘hoş geldiniz’ derken az önce oyun oynadıkları harmanı gelen konuklara devreder…

(Bu aynı zamanda bir centilmenlik olduğu gibi geleneksel bir düğün kültürüdür.)

Yeni gelen ‘Konak Gurubu’ (konuklar) ilk önce ‘Fingir Oyunu’ oynamakla başlar…

Ardından birbirlerine kollarına açarak ‘Karşılama Oyunu’ oynamaya geçer…

Ve bu ‘karşılama oyunu’ başlayınca ‘ev sahibi’ sayılan köylülerde gelen konuklarla karşı-karşıya geçer birbirlerine kollarını açarak oyun oynamaya baylar..

Ve sıra ‘horon oynamaya’ gelince de;

Tanıdık-tanımadık herkes el-ele tutuşarak ve bedenlerinin sıcaklığını birbirlerine geçirmek istercesine sıkışık saf tutarak horan oynarlar…

Ve harmanda oyun bitiminden sonra;

Düğüne evine rehberlik ve hizmet edenler, gelen konukları önceden organize ettikleri mekanlara götürüp yerleştirirler…

Konuklar yerleştirildikten sonra tekrar ‘hoş geldiniz’ derler…

Konuklar yerlerine oturur-oturmaz;

Konuklara hizmet etmek için görevlendirilenler, birbirleriyle yarış edercesine yer sofrasının üzerine ‘düğün yemeğiyle’ doldururlar…

Ve konukların isteklerini yerine getirmek içinde ayakta bekleyip dururlar…

Konuklar ilerleyen saatlerde kafayı iyice bulunca da;

Oturdukları mekana ‘çalgıcıların’ gelmesini buyururlar…

Kafalar kıyak olduğu için, eğer çalgıcılar gecikirse;

“Nerede kaldı bu çalgıcalar” diye birazcık da kızarlar…

Ve ‘çalgıcılar’ gelip keyiflerini yapınca da;

Bu kez de çalgıcılara bol keseden ‘bahşiş’ dağıtırlar…

Ve keyifleri çok yerinde olunca da düğün gelenlerinde yarı şaka yollu yapılan ve düğün sahibi çağrılarak gecenin yarısında;

“Ben bu gece bir Toklu eti yemeden gitmem” der…

Yada; “Sen ne biçim düğün sahibisin? bu sofraya şu anda horoz kesilip, horoz eti getirilecek horoz” diye ısrar eder…

Düğün sahibinin horozu-tavuğu kalmasa da;

Köyden bir şekilde konukların istediği horoz bulunur ve kesilip pişirilir…

Gece yarısı da olsa yenilir-içilir…

Getirenlere ve hizmet edenlere de bol-keseden ‘bahşiş’ verilir…

Kafalar iyice kıyak olunca da;

Odanın bir kenarında uyuklamak için sızmalar başlar…

Ve şafak atıp, yeniden davul-zurna çalmaya başlayınca yineden sallana sallana ayağa kalkar…

Elini-yüzünü yıkadıktan sonra yeniden bir kahvaltı yapar…

Öğlene doğru ‘Damat Donatımı’ yapılması için;

Harmanın ortasına büyük dastarlar ve kilimler serilir…

Damatla-Sağdıç yan-yana dastarın bir kenarına dikilir…

Ve başta en yakınlarından başlamak üzere dastarın üzerine hediye ve bahşişler bırakılır…

Burada hemen şunu da not olarak düşmeliyim;

Damada en çok bahşiş verenler akşamdan kafayı bulanlardır…

Gecenin yarısında ‘horoz’ kestirip, sarhoş olanlardır…

Ve sıra gelin ‘gelin almaya’ gitmeye;

Yine davul-zurna, kemence ve gırnata eşliğinde yola girilir…

Gelin almaya giderken düğün geleneklerinin en başındaysa;

Çocukların ve köy gençlerinin ‘bahşiş’ almak için uzun çangal ve değneklerle ‘yol kesme’ olaylarıdır…

Uzun çangallar tutarak ‘yol kesme’ olayını daha çok küçük çocuklar yapardı…

Genç delikanlılar ise -bahşişi garantiye almak için- gelincinin önüne Türk Bayrağı tutardı…

Gelin evine gelinip, evden gelin çıkarken de;

Bu sefer gelinin ya kardeşi, yada bir yakını ‘bahşiş’ almak için gelinin çeyiz sandığının üzerine otururdu…

Köy düğünlerinin daha ayrıntılı gelenekleri var olmasına varda;

Benim gerek burada ve gerekse gazetedeki ‘köşe yazısı’ yazdığım alan ölçülü olduğu için hepsini anlatamadığımı biliyorum…

Ve eksik bıraktıklarımı da sizlerin tamamlamasına bırakıyorum…

Son söz olarak;

Ne dersiniz, yarında köyden şehre inenlerin yaptığı düğünlerden söz edelim mi?

Edelim diyorsanız;

Yarında asimile edilen ve gün geçtikçe yozlaştırılan şehir düğünlerini yarın konuşmak umuduyla şimdilik hoşça kalın…

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • Koç
  • Boğa
  • İkizler
  • Yengeç
  • Aslan
  • Başak
  • Terazi
  • Akrep
  • Yay
  • Oğlak
  • Kova
  • Balık
KOÇ BURCU YORUMU

Bugün enerjin yüksek, liderlik vasıflarını ön plana çıkaracak koşullar seni bekliyor. İletişim kurmak istediğin kişilerle arandaki bağ güçlenebilir. Yeni projelere atılmak için hevesin artmış durumda, bu fırsatı değerlendirmek için doğru zaman. Ancak, sabırsızlık duygusu sana engel olabilir. Ani kararlar almaktan kaçınmaya çalış, düşünerek ilerlemek daha iyi sonuçlar getirecektir. Kendine güvenmelisin; içsel gücünü hissedeceksin. Aşk hayatında da daha samimi ve açık olman, ilişkilerini derinleştirebilir. Sosyal çevrenden alacağın destekle moral bulacaksın. Eğlenceli etkinliklere katılmak, günün enerjisini artırabilir. Kendini ifade etmek ve yaratıcılığını ortaya koymak için bu fırsatları kaçırma.

BOĞA BURCU YORUMU

Bugün, sağlam temeller üzerinde durma isteğin baskın olabilir. Alışkanlıkların, güven arayışın ve konfor alanın ön planda. Finansal konulara odaklanmak için ideal bir zaman. Yatırımlarını gözden geçirmek ve uzun vadeli planlar yapmak için aklını kullanmak, sana fayda sağlayabilir. Duygusal ilişkilerde, istikrar ve sadakat arayışın belirginleşecek. Partnerinle derin sohbetler yapma isteği, ilişkinizi güçlendirebilir. Ancak, zaman zaman tahammülsüzlük ve sabırsızlık hissi ortaya çıkabilir, bu durumda derin bir nefes almak faydalı olacak. Ayrıca, sanatsal yönlerin açığa çıkabilir. Yaratıcılığını ifade etmek için uygun bir gün, belki bir hobiyle ilgilenmek veya yeni bir şeyler denemek hoşuna gidecek. Doğayla iç içe olma arzusu da seni dışarı çıkmaya teşvik edebilir; bir yürüyüş yaparak ruhunu beslemek iyi gelecek. Uyum arayışın, hem içsel huzurunu hem de çevrendekilerle ilişkilerini olumlu etkileyecek.

İKİZLER BURCU YORUMU

Sosyal etkileşimlerin ön planda olduğu bir gündesin. Arkadaşlarınla veya tanıdıklarınla iletişim kurmak, yeni bağlantılar oluşturmak sana ilham verecek. Merakın daha da artacak; bilgi edinme arzun, çevrende seninle aynı ilgileri paylaşan insanlarla ilerlemeni sağlayabilir. Yenilikler ve değişiklikler seni heyecanlandırıyor. Kendi düşüncelerini ve fikirlerini ifade etmekten çekinme; kendini net bir biçimde aktardığın sürece etrafındaki insanlar seni daha iyi anlayacak. Anlık durumları değerlendirmek ve belirsizliklere alışmak bu süreçte önemli olacak. İçsel dönüşüm ve öğrenme fırsatları sana sunuluyor; her anı değerlendirmeye çalış. Kendine olan güvenin artacak, bu da sana özgüvenli adımlar atma fırsatı tanıyacak. Unutma, her zaman daha fazlasını öğrenmek ve keşfetmek için açık fikirli olmalısın.

YENGEÇ BURCU YORUMU

Duygusal derinliklerin ön planda olduğu bir gün. Yaşadığın anların tadını çıkarırken, içindeki hislerin seni yönlendirebilir. Ailenle vakit geçirme isteği artış gösterebilir. Sevdiklerinle paylaştığın anlar, iç huzurunu pekiştirecek. İçsel beslenmene ihtiyaç duyduğun bugün, yaratıcılığın da ön plana çıkabilir. Gün içinde kendine küçük mutluluklar yaratmayı unutma; bir kitap, bir film veya keyifli bir yürüyüş sana iyi gelecektir. Duygusal konularda daha açık ve samimi olman, ilişkilerini güçlendirebilir. Karar alırken sezgilerine güvenmeyi dene, iç sesin doğru bir yol haritası sunacaktır. Kendini göstermekten çekinme; hislerini paylaşmak, hem seni hem de çevrendekileri derin bir bağla birleştirebilir. Kendi iç dünyanı keşfettiğin bu süreçte cesur adımlar atmak istemen oldukça doğal. Unutma, güçlü bir bağ kurduğun her şey, yaşamına anlam katacak.

ASLAN BURCU YORUMU

Bugün, kendini güçlü ve karizmatik hissetmek için harika bir gün. Çevrendeki insanlar senin liderlik özelliklerinden etkilenebilir ve bu, sosyal ilişkilerini güçlendirebilir. İçindeki yaratıcılığı dışa vurmak için fırsatlar doğacak, belki de yeni bir hobiye başlamak isteyebilirsin. Duygusal anlamda biraz daha açık olman gerekebilir; sevdiğin kişilerle samimi iletişim kurmak, aranızdaki bağı kuvvetlendirecek. Ayrıca, finansal konularda dikkatli olmalısın; harcamalarını dengelemek için akıllıca tercihler yapmalısın. Bugün, yaşamın tadını çıkarırken, kendine güvenini yansıtmak seni daha da ileri taşıyacaksın. Unutma, sahnedeki ışık senin üzerine düşüyor ve bu fırsatı en iyi şekilde değerlendirmelisin.

BAŞAK BURCU YORUMU

Detaylara odaklanma yeteneğin bugün oldukça öne çıkıyor, bu da iş yerinde ya da kişisel projelerde seni avantajlı bir konuma getirebilir. Organize etme ve planlama konusundaki becerilerinle, karmaşık durumları basit hale getirme şansın var. Sağlık ve zindelik konusunda da doğru adımlar atabilirsin; belki de spor rutininle ilgili yeni bir karar alma zamanı gelmiştir. İletişime dikkat et, karşındakilerin duygularını anlamak önemli. Duygusal ilişkilerde özellikle empati kurman, ilişkilerine derinlik katabilir. Bugün, olumsuz düşüncelerden uzak durmak ve pozitif bir tutum sergilemek senin elinde. Kendine zaman ayırmayı unutma; ruhsal ve bedensel dengeyi sağlamak için bir şeyler yapmalısın. Kendinle ilgili içsel bir keşfe çıkabilir, bilinçaltındaki engelleri aşabilmek için fırsatlar yaratabilirsin.

TERAZİ BURCU YORUMU

Dengede kalmak, her zamankinden daha önemli hale geliyor. İlişkilerdeki denge arayışın, yakın çevrendeki insanlarla olan etkileşimlerinle derinleşebilir. Gereksinimlerinle başkalarının ihtiyaçları arasında bir denge kurmaya çalışırken, zaman zaman kendini göz ardı etmemen gerektiğini unutmamalısın. Sanatsal ve yaratıcı yeteneklerin yeni bir boyut kazanabilir, bu alanlarda kendini ifade etmek için fırsatları değerlendirebilirsin. Sosyal çevrende hoş sürprizler ve keyifli anlar yaşanabilir. Daha açık fikirli olmak, farklı bakış açılarını anlamana yardımcı olacak. Kendine güvenin artacak, bu da seni cesur adımlar atmaya yönlendirebilir. Duygusal yönlerinle sezgisel olarak etrafındakilere daha yakından bakarak beklenmedik bağlantılar geliştirebilir, yeni dostluklar kurabilirsin. Kendini ifade etmekten çekinmeden, içindeki yaratıcılığı serbest bırakmalısın.

AKREP BURCU YORUMU

Tutkulu ve sezgisel bir enerjiyle dolup taşabilirsin. Duygusal derinliklerin, çevrendekilere ilham verebilir. İlişkilerde anlayış ve bağlılık arayışında kararlı olabilirsin. Gizli kalmış hisler gün yüzüne çıkabilir; bu, seni hem zorlayabilir hem de özgür kılabilir. İçsel bir dönüşüm sürecine girebilirsin, bu da çeşitli alanlarda güçlü bir motivasyon sağlayabilir. İş ve kariyer meselelerinde cesur adımlar atma isteği içindesin; içsel sesine güvenerek kararlar alabilirsin. Değişimler kapıda, ancak sabırlı olmalısın. Gün boyunca karşılaşabileceğin zorluklar, derinlemesine bir anlayış ve beceri geliştirmene olanak tanıyabilir. Kendini ifade etme biçiminde, samimiyetin ve otantik duruşunla dikkat çekebilirsin. Eğlence ve sosyal etkinliklerde güçlü bağlantılar kurma fırsatları karşına çıkabilir; bunları değerlendirmek önem taşıyor. Güne pozitif bir bakış açısıyla başlamak, motivasyonunu artırabilir. Duygusal olarak zenginleşeceğin, derin ilişkilerin peşinde koşacağın bir zaman dilimindesin.

YAY BURCU YORUMU

Yeni fikirler, maceralar ve keşif arayışın içindesin. Yenilikçi düşüncelerin ve özgür ruhun, başkalarına ilham verebilir. Sosyal çevrendeki insanlarla olan ilişkilerin derinleşebilir, paylaşımlarınızda kendini daha özgür ifade edebilirsin. Aniden gelen fırsatlar, seni güzel sürprizlere hazırlayabilir. İletişim becerilerin ön planda; düşüncelerini aktarırken karşındakileri etkileyebilirsin. Ancak dengeyi korumak için hareket etmen gereken alanlarda dikkatli olmalısın. İlerlemek istediğin konularda cesur adımlar atabilir, hayallerinin peşinden koşabilirsin. Kendini keşfetmek için harika bir dönemdesin; sadece içsel sesini dinle ve sevdiğin şeylere yönel.

OĞLAK BURCU YORUMU

Disiplinin ve azminle tanınan bir karakterin olduğu için, bugün hedeflerine ulaşman adına önemli bir fırsatla karşılaşabilirsin. Çalışkanlığın, çevrendeki insanlar üzerinde olumlu bir etki yaratıyor; bu durum, senin liderlik vasıflarını belirginleştiriyor. Duygusal alanında ise geçmişle yüzleşmek, içsel huzurunu sağlaman için esansiyel. Belki de, yaşadıklarını değerlendirerek geleceğine daha sağlam adımlarla ilerlemek isteyeceksin. Planlar yaparken gerçekçi olmayı unutma; adım adım ilerlemek ve hedeflerine ulaşmak için zaman ayırmak, seni daha da güçlendirecektir. Bugün, kendine karşı nazik olmayı unutma; duygusal ihtiyaçlarını da göz önünde bulundurmak, ruhsal dengen için faydalı olacaktır. Unutma, başarıya giden yolda kendine güvenmen ve sabırlı olman en önemli anahtarlar.

KOVA BURCU YORUMU

Bugün yenilikçi fikirler ve özgün yaklaşımlar ön planda. Sosyal çabaların ve ilgi alanların, etrafındaki insanlarla olan bağlarını güçlendirecek. Arkadaşlarınla planlar yaparak keyifli vakit geçirebilir, ortak projeler üzerinde çalışarak motivasyonunu arttırabilirsin. Duygusal derinlikten ziyade entelektüel hırslar seni öne çıkaracak. Merkür'ün etkisi sayesinde iletişim konusunda akıcı bir gün geçirecek, düşüncelerini net bir şekilde ifade edebileceksin. Ancak başkalarının fikirlerine kapalı kalmamaya özen göstermelisin; esnek olabilmek birçok kapıyı açabilir. Gelecek için yaratıcı çözümler geliştirmek adına ilham verici anlar yaşayabilirsin. Unutma, farklılıkların seni güçlü kılıyor.

BALIK BURCU YORUMU

Bugün, duygusal derinliğin ve sezgilerin ön planda olabilir. İçsel dünyana dair yoğun hisler barındırıyor olabilirsin. Sanat, müzik veya yaratıcı faaliyetlerle uğraşmak ruhunu besleyebilir. Başkalarıyla olan iletişiminde empati gücün artıyor; bu, ilişkilerinde derin bir anlayış ve bağ kurmana olanak tanıyabilir. Geçmiş deneyimlerini değerlendirip, kendine yeni hedefler belirlemek için ideal bir dönemdesin. Fakat karar alırken, anlık duygusal tepkilere kapılmamaya özen göstermelisin. Biraz dinlenmek ve içsel huzuru bulmak adına zamana ihtiyaç duyabilirsin. Duygusal dengenin ve ruhsal sağlığının ön planda olması, kişisel gelişimine olumlu katkılar sağlayabilir. Aşk hayatında da tatlı sürprizler ve sıcak anlar yaşanabilir; kalbinin sesine kulak vermek için kendine bir şans tanı. Hayatta küçük şeylerin mutluluk getirdiğini unutmadan, keyifli anların tadını çıkar.

  • ÇOK OKUNAN
  • YENİ
  • YORUM