Şaban KARAKAYA
Şaban KARAKAYA
saban@giresungundem.com
POTUNAYA KURULAN TURŞULAR VE İÇİNE SAKLANAN BOSTANLAR
  • 0
  • 397
  • 24 Ekim 2021 Pazar
  • +
  • -

Sevgili dostlar,
Değerli canlar,
Üst başlıktan da anlaşılacağı üzere;
Bugünkü sohbetimiz turşu üzerine olacak…
Ancak bildiğiniz gibi;
Günümüzde bin-bir türlü turşu çeşidi var…
Onun için biz biraz gerilere gidip;
Eskiden ‘tahta potuna’ denilen ‘büyük fıçılara’ kurulan fasulye turşusundan söz edeceğiz…
Diyeceksiniz ki;
“Yahu, bunca konunun içerisinde yazmaya konu mu bulamadın?”
“Şimdi durup-dururken bu da nereden geldi aklına?”
Bu soruların doğru karşılığını söylemem gerekirse;
Birdenbire aklıma gelmedi…
Giresun mutafı konusunda bir hayli uzman olan Nermin Özkaya ablamızın bir dergiye yazdığı ‘Nermin’in Mutfağı’ köşe yazısında okuyunca aklıma geliverdi bu fasulye turşusunun öyküsü…
Ki, kış mevsimi denildi mi;
Karadenizlinin en önde gelen, vazgeçilmeyen ve olmazsa-olmazıdır gözünü sevdiğim fasulye turşuları…
Ancak, günümüzde olduğu gibi ‘cam kavanozlara’ süslü-püslü porselen kaplara kurulmuyordu kışlık fasulye turşuları…
Tahtadan yapılmış ve yörede adına ‘potuna’ denilen ve en az 70-80 kilo ağırlığında turşu kurulacak kapasiteye sahipti sözünü ettiğimiz tahta potunalar…
Yani ‘dolusunu’ üç kişi, bir yerden bir yere zor taşırdı…
Ve bir başka ifadeyle;
Mısırın, buğdayın depolanıp saklandığı nasıl bir ambarı varsa…
Fasulye turşusunun ‘ambarı’ da bir anlamda turşu potunası idi…
Ve söz konusu ‘fasulye turşusunun’ kuruluşunu uzmanları kadar anlatamazsam da -aklımda kaldığı kadarıyla- şöyle kurulurdu;
Fasulyeler haşlanır…
Bir sofra üzerinde veya geniş bir zemin üzerinde soğutulmaya bırakılır…
Sarımsağı, biberi birlikte dövülerek ezilir…
Bütün ön hazırlıklar bittikten sonra da;
Daha önceden yıkanıp-temizlenmiş potuna’nın içene katman katman yerleştirilir ve üzerine hazırlanan biber ve sarımsak sosu eklenir…
Kalın tuzları eklenir…
Ve fasulyeler potunanın yarısını geçtikten sonra da kıyıya-köşeye seyrek seyrek (salatalıklar) bostan yerleştirilir…
Üzerini de yapraklarla kapattıktan sonra kış gelene kadar daha yanına varılmaz, turşuya dönüşmesi beklenir…
Ve kış kapıya gelince…
Zemherinin boranı ve sepkeni efil-efil esince…
Yavaş yavaş turşu potunasının başına geçilir…
Artık soğanla mı kavrulacak…
Turşu suyuna ekmek mi doğranacak…
Yoksa, biraz suda bekletilip ve tuz oranı azalınca un ve yumurta ile mi kızartılacak; artık o evin hanımına ve tercihine kalmış bir şey…
Veya aile üyelerinin istemine göre hazırlanması şekil kazanacak…
Ancak, şunu da unutmadan söylemeliyim ki;
Kırsal kesimde ve köylerde yaşayan çocukların ‘turşu bostanı’ en çok sevdiği şeylerin başında gelir…
Hatta ‘turşu bostanına’ o günlerde çok lüks bile denilebilir…
Turşunun güzel yanları olduğu kadar, ancak bunun kokusundan hoşlanmayanlarda vardır…
Hani her güzelin bir kusuru vardır ya;
Fasulye turşusunun kokusu da onun kusurudur…
Ki, böyle bir kokuya sahip olduğu içinde;
Geçmişte gurbete gönderilecek ‘turşu bidonlarını’ otobüsçüler kolay-kolay götürmek istemezler…
Hele hele otobüsün içine hiç sokmazlar…
Yüzlerini turşu gibi buruştura buruştura;
Otobüsün bagajına diğer bagajlardan uzağa yerleştirirlerdi…
Sözü daha fazla uzatarak sizlerin de yüzünü ‘turşu gibi ekşitmeden’ sohbetimizi sonlandıracak olursak;
Eskiden ‘fasulye turşusu kurmak’ önemli olduğu kadar, bir haylide zor bir işti…
Yani ‘turşu kurmakta’ ustalık isterdi…
Turşu ile özdeşleştirilen ve benzeti yapmalar da vardır;
“Ne oldu, suratın turşu gibi ya!”
“Yüzünü öyle turşu gibi ekşitme”
Kızlara uyarı için söylenen;
“Turşu kurar gibi hayal kurmayın her hıyarla”
Yalakaların ve döneklerin devri bitip, kenara atılanlar içinde;
“Nabza göre şerbet verme devri bitti, içersen turşu suyu var.”
Her neyse…
Turşu kokusunu daha fazla yaymadan…
Bu ‘turşu kokulu’ sohbetimizi (bilmeyenler için) bir zamanlar siyaset dünyamızın en renkli simalarından;
Mustafa Kemal Çilesiz’i yad etmek için onun bizlere miras bıraktığı şu anıyla bitirmek isterim…
Bir zamanlar ilimizin en renkli siyasetçilerinin başında Mustafa Kemal Çilesiz, yaptığı politikayı şöyle renklendirirdi…
Örneğin, sayın Çilesiz, köylere -alan çalışmasına’ çıktığında;
Bir yaşlı kadın değirmenden mi geliyor; yaşlı kadına kendisini tanıtmadan hemen onun yükünü evine kadar götürür ve daha sonra kendisini tanıtır…
Ve herhangi bir eve ‘çat kapı’ girer-girmez;
“Ana turşu potunasında bostan var mı?” dedikten sonra gömleğinin kollarını dirseğine kadar çektikten sonra, elini potunanın içine sokup bastan aradığı söylenirdi…
Hoş kalın…
Hoş kalalım…
Sağılık ve esenlik içinde olalım…
Arada-sıra da olsa;
Böylesi nostaljiler yapalım…

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • Koç
  • Boğa
  • İkizler
  • Yengeç
  • Aslan
  • Başak
  • Terazi
  • Akrep
  • Yay
  • Oğlak
  • Kova
  • Balık
KOÇ BURCU YORUMU

Enerjinin yüksek olduğu bir gün. İçsel motivasyonun seni yeni başlangıçlar yapmaya teşvik ediyor. Fiziksel aktivitelerde bulunmak, doğa yürüyüşleri yapmak veya sporla ilgilenmek ruh halini olumlu yönde etkileyecek. Sosyal ilişkilerin hareketleniyor; dostlarınla keyifli paylaşımlar yaşayabilir, yeni insanlarla tanışabilirsin. İş yaşamında ise cesur adımlar atmak için uygun bir zaman dilimesindesin. Fikirlerini ifade etmekten çekinme, bu sayede grup dinamiklerine olumlu katkı sağlayabilirsin. Duygusal anlamda ise içsel huzuru bulmak için kendine zaman ayırmalısın. Kendini yenilemek ve içsel dengeyi sağlamak adına meditasyon veya yoga gibi aktivitelerle ruh halini güçlendirebilirsin. Bir müzik veya sanat etkinliğine katılmak da keyifli anlar yaşamanı sağlayabilir. Bugün, kendi isteklerine odaklanarak ilerle; içindeki cesur savaşçıyı dinle.

BOĞA BURCU YORUMU

Gününüz, maddi konularda daha fazla dikkat ve özen göstermeniz gerektiğini işaret ediyor. Duygusal olarak kendinizi güvende hissetme isteğiniz artabilir ve bu, alışveriş ya da yatırım yapma arzusunu tetikleyebilir. Ancak, aceleci davranmamalı ve harcama yapmadan önce durup düşünmelisiniz. İlişkilerde ise sıcak ve anlayışlı bir tutum benimsemek, sevdiklerinizle aranızdaki bağı güçlendirecek. Yaratıcılığınızı kullanma fırsatları karşınıza çıkabilir, bu nedenle sanatsal uğraşlara yönelmek sizi tatmin edecek. Kendinize ve çevrenize karşı daha duyarlı olmak, içsel huzur bulmanıza yardımcı olabilir. Kendinize vakit ayırmayı unutmayın, doğayla iç içe yaşamak, ruhsal dengenizi korumanıza katkıda bulunacak.

İKİZLER BURCU YORUMU

Bugün iletişim becerilerin ön planda. Düşüncelerini paylaşmak, yeni bağlantılar kurmak ve sosyal ortamlarda yer almak için ideal bir zaman. Zihinsel enerjin yüksek, bu da yaratıcı projeler üzerinde çalışmak için mükemmel bir fırsat sunuyor. Kendini ifade etme konusunda özgüvenin artarken, başkalarının fikirlerini dinlemek de seni zenginleştirecek. Duygusal bağlantılar yoğunlaşabilir; samimi sohbetler, derin anlayışlar ve yeni dostluklar geliştirebilirsin. Ancak dikkat etmen gereken bir nokta var, bazen fazla konuşmak veya detaylara boğulmak, asıl mesajını kaybetmene neden olabilir. Dengede kalmaya çabala. Sevgi ve arkadaşlık ilişkilerinde dürüstlük önem kazanıyor, hislerini açıkça ifade etmekten çekinme. Bugün, aklındaki tüm olasılıkları değerlendirebilir, yeni yönler keşfedebilirsin.

YENGEÇ BURCU YORUMU

Duygusal dalgalanmalar içinde kendini bulmak, içsel ihtiyaçlarını anlamak ve sevdiklerinle derin bağlar kurmak için harika bir zaman. Kalbinin sesine kulak vermeli, sezgilerine güvenmelisin. Aile içindeki diyaloglar önem kazanacak; samimi paylaşımlar sana huzur getirecek. Dış dünyaya karşı duyarlılığın artarken, kendini daha savunmasız hissedebilirsin. Kendine karşı nazik ol, geçmişin yüklerinden arınarak ilerle. Yaratıcılığını ifade etmenin yollarını bulmak, yaşamına anlam katacak. İlişkilerde denge arayışında olman, karşındaki insanlarla daha derin bir anlayış geliştirmene yardımcı olacak. Unutma, her şey geçici; bu dönem, ruhsal derinliğini keşfetmek için bir fırsat sunuyor.

ASLAN BURCU YORUMU

Bugün içsel gücünü ve özgüvenini bu denli yüksek hissettiğin bir gün. Hayallerini gerçekleştirmek için kolları sıvama zamanı geldi. Eldeki fırsatları değerlendirmek için cesaretini ortaya koymalısın. Sosyal çevren ve arkadaşlarınla olan etkileşimlerin, seni daha da ileri taşıyacak. Duygusal anlamda ise, sevdiğin insanla derin bir bağlantı kuracak şekilde hislerini açmaktan çekinme. İş veya projelerle ilgili yenilikçi fikirler bulabilirsin; bu, liderlik vasıflarını ön plana çıkaracak. Günün sonunda, yapmak istediklerini hayata geçirmek için daha net bir yol haritası belirle. Kendine güven ve kararlılıkla ilerle; bu, seni başarıya götürecek.

BAŞAK BURCU YORUMU

Bugün, detaylara olan hassasiyetin daha da belirginleşecek. Farklı bir bakış açısıyla olaylara yaklaşmak, seni beklenmedik çözümler bulmaya teşvik edebilir. Özellikle iş hayatında yapıcı eleştiriler alabilir, bazı projeler üzerinde derinlemesine düşünmelisin.İlişkilerde, iletişimlerinde dikkatli olman gerekiyor. Küçük bir yanlış anlamanın büyük bir tartışmaya yol açmaması için, düşüncelerini açık bir dille ifade etmelisin. Sevdiğin kişilerle olan diyaloglarına duyarlılık katman, aranızdaki bağı güçlendirecek.Kendine olan güvenin arttıkça, potansiyelini daha iyi değerlendirme fırsatları bulabilirsin. Yenilikçi düşünceler geliştirmek için harika bir zaman dilimindesin. Sağlığınla ilgili ufak aksaklıklar gözlemlenebilir, bedenine gereken özeni göster.Sadece kendi hedeflerine odaklanmakla kalma, başkalarına da destek olma niyetinde ol. Bu, hem ruhsal olarak seni yükseltecek hem de çevrendeki insanlarla bağlarını kuvvetlendirecek. Bugün, göz önünde olacağın durumlar, alışılmadık fırsatlar yaratabilir; bunları değerlendirmek için açık fikirli ol.

TERAZİ BURCU YORUMU

Bugün, çevrendeki insanlar ve ilişkilerin ön planda olabilir. Sosyal ortamlarda yer almanın, sana yenilikler ve ilham getireceği bir dönemdesin. Dikkatini dağıtan düşüncelerden uzaklaşarak, sevdiğin insanlarla vakit geçirmeye özen gösterebilirsin. Empati yeteneğin artarken, başkalarının hislerine daha duyarlı olacaksın. Bu durum, arkadaşlık ilişkilerini güçlendirebilir. Dengeleri sağlamak için içsel huzurunu korumaya çalış. Karşılaştığın zorluklar, daha derin bir anlayış ve öz disiplinle aşılarak seni olgunlaştıracak. Eğer bir karar vermen gereken bir durum varsa, önce kalbine danışmakta fayda var. Güzel bir gün geçirmen için, doğanın tadını çıkarmak üzere dışarıda vakit ayırmak da iyi bir seçenek olabilir. Renkli düşünceler, yaratıcılığını besleyecek ve kişisel projelerine hayat katacak. Unutma, senin içindeki denge ve estetik anlayışı, çevrenle olan etkileşiminde belirleyici olacak.

AKREP BURCU YORUMU

Duygusal derinliğin ve sezgisel yeteneklerin bugün belirginleşiyor. İçsel dünyanda bir keşif yapma arayışında olabilirsin. Yakın ilişkilerinle ilgili sorunları aşmak için cesur adımlar atma cesaretini bulabilirsin. İletişimin açık ve samimi olduğu bu dönem, karşındaki insanlarla daha derin bağlar kurmanı sağlayacak.Özellikle hissettiğin yoğun duyguları ifade etmekten çekinme; bu, belirsizlikleri ortadan kaldırmana yardımcı olabilir. Geçmişten gelen yükler hala zihninde dolaşırken, onları serbest bırakmanın vakti geldi. Sürükleyici bir güçle içsel dönüşüm yapma isteği ve motivasyonu hissedebilirsin.Maddi konularda dikkatli olman, gereksiz harcamalardan kaçınmanı sağlayacak. Bugün, dikkatini artırarak önemli kararlar alabilirsin. Sezgilerin, doğru bir yolu şekillendirmek için rehberlik edecek. Unutma, kararlılığın ve tutkun, hayatta seni ileri taşımak için en büyük araçların.

YAY BURCU YORUMU

Yeni deneyimlere olan tutkunuz bugün sizi farklı yönlere yönlendirebilir. Yüksek enerji seviyeniz, sosyal ortamlarda parlamanızı sağlayacak ve etrafınızdaki insanlarla güçlü etkileşimler kurmanıza yardımcı olacak. İlginç sohbetler ve keyifli arkadaşlıklar fırsatları kapınızı çalabilir. Aynı zamanda, düşünsel olarak keşif yapma isteği içinde olacağınız bir dönemdesiniz. Farklı kültürleri öğrenmeye, yeni felsefi bakış açıları edinmeye yönelik bir arayış içinde olacaksınız. Ancak bu süreçte dikkatli olun; başkalarının görüşlerine aşırı kapılmak yerine, içsel sesinize güvenmeniz en iyi yol olacaktır. Abartıdan kaçınmalısınız; durumları gerçekçi bir şekilde değerlendirerek daha sağlam adımlar atabilirsiniz. Aşk hayatınızda ise özgürlüğe olan özlem ön plana çıkıyor. Bağlantılarınızı derinleştirmek için samimi bir iletişim kurmaya özen gösterin. Kalbinizin sesini dinlemek ve anın tadını çıkarmak sizlere mutluluk getirecektir.

OĞLAK BURCU YORUMU

Bugün, sorumluluk ve disiplin duygusunda artış hissedebilirsin. Planlarının daha görünür hale geldiği bir dönemdesin. İş hayatında karşılaşacağın mogul ya da otorite figürleri, sana ilham verebilir. Kendini ilerlemek için motive bulabilirsin. Ancak, içsel kaygılarınla yüzleşmek ve bunları çözmek adına bir adım atman da önem taşıyor. Ailevi ve duygusal bağlarının güçlendiği bir evrede olduğun için, sevdiklerine zaman ayırmayı unutma. Kendine güvenin artıyor, bu da harekete geçmene yardımcı olacak. Hayatındaki değişiklikler, daha uzun vadeli hedeflerine ulaşma arzusuyla birleşiyor. İlerlemek için sağlam adımlar atabilirsin, ancak sabırlı olmalısın. Duygusal derinliklerde kaybolmamaya dikkat et; hislerinle yüzleşmek, seni daha güçlü kılabilir. Anı yaşamak ve anlık zevklere odaklanmak da önem kazanıyor.

KOVA BURCU YORUMU

Sürprizlerle dolu bir gün seni bekliyor. Yenilik arayışın artacak ve alışık olduğun rutinlerden sıyrılmak için ilham bulacaksın. Sosyal ilişkilerin ön planda, arkadaşlarınla olan bağlarını güçlendirmek için harika fırsatlar karşına çıkacak. Ekibinle birlikte yaratıcı projelerde yer alma isteği artabilir; bu, düşüncelerini özgürce ifade etme fırsatı sunacak. Duygusal açıdan, kendi içsel dünyana derinlemesine dalmak isteyebilirsin. Bu, senin için yeni bir farkındalık ve özgüven kaynağı olabilir. Anlık hislere dikkat etmeni ve iç sesine kulak vermeni öneririm. İş yerinde veya bulunduğun sosyal ortamda, orijinal fikirlerinle dikkat çekebilirsin. Ancak, başkalarının fikirlerine de saygı göstererek uyum sağlamalısın. İnsanları etkileyen ve ilham veren bir etki yaratma gücün var; bunu en iyi şekilde kullanabilirsin. Bugün karşına çıkacak fırsatlar, hayal gücünü ve sezgini test edecek. Yeni insanlarla tanışma ihtimalin yükseliyor; ilham dolu sohbetlerle zenginleşeceksin. Kendini ifade etmekten çekinme, bu deneyimler sana önemli kapılar açabilir. Gelecek hakkında hissettiğin belirsizlikleri bir kenara bırak ve bugün kendine güvenle ilerle.

BALIK BURCU YORUMU

Duygusal derinlik ve sezgisel güçler ön planda. Gün boyunca içsel dünyana yolculuk yapma isteği duyabilir, sanat veya yaratıcılıkla ilgili projelere yönelmek isteyebilirsin. Başkalarının duygularını anlama yeteneğin oldukça güçlü; empati kurmak, ilişkilerini güçlendirecek. İçinde bulunduğun durumlardan kaçış arayışında olabilirsin, ancak gerçeklerle yüzleşmek, sana daha iyi bir perspektif kazandıracak. Hayal gücün, sana yeni fikirler ve ilhamlar sunacak. Ancak karamsar düşüncelerle mücadele etmek zorunda kalabilirsin; bu durumda, meditasyon veya doğada vakit geçirme gibi yöntemler, zihin dengenin sağlanmasına yardımcı olabilir. Sevgi dolu ve destekleyici bir atmosferde kalmak, ruh halini olumlu yönde etkileyebilir. Beş duyunu aç ve kendine ilham verecek anları yakala. Unutma, bugün duygusal bağların güçlenmesine olanak tanıyan fırsatlar da mevcut.

  • ÇOK OKUNAN
  • YENİ
  • YORUM